„Zarządzanie polega na uczeniu podwładnych samodzielnego myślenia”
Wolfgang Goethe

Od jakich czynników zależy skuteczna motywacja? W jaki sposób wydobywać z ludzi to, co w nich najcenniejsze? Motywować poprzez nagradzanie czy karanie? Kto pełni rolę motywującą w firmie?

Styl nagradzania zależy wielu czynników, ale nadrzędną rolę w motywowaniu odgrywa osoba szefa: jego sposób zarządzania zespołem, umiejętności społeczne, czynniki osobowościowe, budowanie relacji z pracownikami itd. System motywacyjny zależy również od sytuacji w jakiej znajduje się firma, kultury i specyfiki danej organizacji oraz pracowników. To, jakimi pracownikami zarządza menadżer ma niebagatelny wpływ na to, jak będzie ich motywować.

Jak obrazuje poniższa anegdota, są cztery rodzaje pracowników:

• Tacy, którzy nie potrzebują stałej kontroli, presji, bo i tak będą efektywnie pracować.
• Tacy, którzy będą pracować z zapałem, gdy będą odpowiednio kierowani i motywowani.
• Tacy, którzy potrzebują „kija” i nadzoru
• oraz tacy, którym nic nie pomoże…

W każdej branży i firmie, niezależnie od jej wielkości i specyfiki, to ludzie są wartością nadrzędną, bo stanowią najcenniejsze aktywa przedsiębiorstwa. A wspaniałe rezultaty osiągają jedynie ludzie dobrze zmotywowani i zaangażowani w swoją prace. Jednak aby skutecznie umotywować ludzi, nie wystarczy już metoda „kija i marchewki”.

Zasada „kija i marchewki” powinna zniknąć z atrybutów motywowania szefa. Stosując groźby i kary, nie motywuje się pracownika. Operując "kijem i marchewką", postępujemy z pracownikiem jak z niesfornym dzieckiem. Stosujący tę zasadę szef utrzymuje dystans, nie wchodzi w bliskie stosunki z pracownikami, chyba że kogoś faworyzuje za lojalność. Taka forma „motywowania” pobudza niezdrową rywalizację w zespole, powoduje wzrost wzajemnej wrogości, zawiści a „wazeliniarze” zdobywają przewagę. Na takim zachowaniu pracowników traci cała firma, bo szef nie buduje relacji współpracy, zaangażowania, tylko skłóca i różnicuje pracowników między sobą.

Rola szefa

Szefowie, niezależnie od tego, w jakim stopniu zdają sobie z tego sprawę, wpływają stale na zachowania pracowników swoim stylem pracy, postawami, zachowaniami itd.

Skuteczny szef to taki, który stymuluje, a nie zmusza pracowników do wykonywania określonych zadań. Szef zespołu to lider, a bycie liderem oznacza inspirowanie i motywowanie ludzi.

Przełożony, który sam nie jest zmotywowany, raczej nie zdopinguje do wysiłku podwładnych. Dlaczego? Bo „przykład idzie z góry”. Niepunktualny szef nie może wymagać punktualności od swoich pracowników. Jeśli będzie wymagał punktualności narazi się na utratę wiarygodności. Pracownicy nie będą go szanować i jednocześnie sami nie będą zmotywowani do przychodzenia na czas. Jeśli menadżer sam będzie opóźniał terminy projektów, nie będzie szanował klientów, to jak może motywować pracowników w zakresie efektywnej obsługi klientów? Warto pamiętać, że pracownicy działają na zasadzie „lustra” to znaczy odzwierciedlają zachowanie swojego szefa. Więc najprawdopodobniej powielą zachowanie szefa w stosunku do klientów, a na tym ucierpi nie tylko dany zespół, ale również wizerunek firmy.