Temat: Integralna teoria wszystkiego

Psychologia rozwoju, zdaniem Kena Wilbera, zajmuje się badaniem progresywnych możliwości umysłu oraz ewolucją świadomości. Z prac badaczy i naukowców zajmujących się tymi zagadnieniami wyłania się, wg Wilbera, spójny obraz ewolucji świadomości, wzrostu i rozwoju umysłowego jako seria rozwijających się stanów i fal. Rozwój ów nie przypomina prostej drabiny, lecz płynną serię niesłychanie dynamicznych zdarzeń, przyjmujących postać spiral, wirów, strumieni i fal, wydających się składać z niemal nieskończonej liczby rozmaitych stanów.

Poniżej Spirala Rozwoju - "fale" (stadia, poziomy) rozwoju świadomości, ich charakterystyka, zasięg i zakres występowania wg "Integralnej teorii wszystkiego" Kena Wilbera:

---------------------------------------------------
ŚWIADOMOŚĆ DRUGIEGO RZĘDU - "POZIOM BYCIA":

8. Turkusowy - holistyczny

Uniwersalny system holistyczny (holony - fale integrującej energii) jednoczy czucie z poznaniem; liczne poziomy są splecione ze sobą w jeden system świadomości. Porządek jest tu uniwersalny, lecz w żywy i świadomy sposób, a nie dzięki regułom zewnętrznym czy więziom grupowym.. "Wielka Unifikacja" jest możliwa - teoretycznie i w praktyce. Czasem w jej obrębie wyłania się nowa duchowość jako sieć całej egzystencji. Myślenie turkusowe wykorzystuje całą spiralę; obejmuje wiele poziomów oddziaływań, wykrywa harmoniczne, mistyczne siły i stany przepływu, przenikające każdą organizację. Na tym poziomie znajduje się obecnie 0,1% populacji dysponującej 1% władzy. Świadomość ta jest stosunkowo rzadka, ponieważ teraz jest "awangardą" zbiorowej ewolucji ludzkości. Jako przykłady Beck i Cowan wymieniają zagadnienia obejmujące ponadludzką świadomość (tzw. noosfera wg Teilharda de Chardina), rozwój psychologii transpersonalnej, teorie złożoności i chaosu, myślenie systemów integralno - holistycznych, a także coraz częściej pojawiające się jeszcze wyższe poziomy, widoczne na horyzoncie.

7. Żółty - integrujący

Życie jest kalejdoskopem naturalnych hierarchii (holarchii) systemów i form. Priorytety mają: elastyczność, spontaniczność i funkcjonalność. Różnice i mnogości mogą być integrowane we wzajemne zależności, naturalne toki. Egalitaryzm jest uzupełniany naturalnym rankingiem i doskonałością. Wiedza i kompetencje powinny zastąpić władzę, staus czy grupową wrażliwość.  Dominujący porządek światowy jest wynikiem istnienia różnych poziomów rzeczywistości (memów) i nieuniknionych przemieszczeń w górę i w dół, wzdłuż spirali rozwoju. Dobre zarządzanie ułatwia wyłanianie się istoty rzeczy poprzez poziomy o coraz większej złożoności (hierarchia zagnieżdżona). Na tym poziomie obecnie znajduje się 1% populacji dysponujący 5% władzy.
..............................................................................................................


MYŚLENIE PIERWSZEGO RZĘDU - "POZIOM ISTNIENIA":

6. Zielony - jaźń wrażliwa

To barwa sprzyjająca zrzeszaniu się, a więc ruchom spółdzielczym, ochronie środowiska naturalnego, tworzeniu wspólnot w celu nawiązywania wszelkich kontaktów. Duch ludzki musi się uwolnić od chciwości, dogmatyzmu, kłótliwości, a uczucia i troska o drugiego człowieka powinny zastąpić chłodny racjonalizm; pragniemy dbać o naszą planetę - Gaję, o nasze życie. Jaźń wrażliwa przeciwna jest jakimkolwiek hierarchiom - ustanawia więzi poziome - jest przepuszczalna i relacyjna; na tym etapie ludzie kładą nacisk na dialog i związki międzyludzkie, następuje też mieszanie się ze sobą różnych grup; obowiązuje zasada tworzenia społeczności na podstawie takich wartości, jak wolność zrzeszania się ludzi wyznających te same poglądy. Podejmowanie decyzji następuje poprzez godzenie rozbieżności i wypracowywanie konsensusu (wadą takie podejścia jest niekończące się wypracowywanie kompromisowego rozwiązania co może uniemożliwiać podjęcie decyzji). Następuje tu ożywienie duchowości, wprowadzenie harmonii, wzbogacenie ludzkiego potencjału. Silny egalitaryzm, sprzeciw wobec struktur hierarchicznych, pluralizm poglądów, społeczne tworzenie rzeczywistości, różnorodność, mnogość kultur, relatywistyczne systemy wartości składają się na światopogląd, który często bywa określony mianem relatywizmu pluralistycznego. Podmiotowe, nieliniowe myślenie cechuje większe nasycenie afektywnym ciepłem, wrażliwością i troską o planetę i jej mieszkańców. Ten poziom rozwoju obserwuje się: u osób silnie zaangażowany w ochronę środowiska naturalnego i w ekologię, wśród zwolenników postmodernizmu, niderlandzkiego idealizmu, w psychologii humanistycznej, teologii wyzwolenia, we wszystkich dociekaniach prowadzonych współnym wysiłkiem, w pracy Światowej Rady Kościołó, organizacji Greenpeace, w obronie praw zwierząt, ekofeminizmie, postkolonializmie, w politycznej poprawności, a także w ideologii ruchów broniących praw do różnorodności, zagadnieniach praw człowieka i ekopsycholigii. Poziom ten skupia 10% populacji posiadającej 15% władzy.



5. Pomarańczowy - dokonania naukowe

Na tej fali jaźń wyłamuje się z "mentalności stadnej" (charakterystycznej dla fali niebieskie) i poszukuje prawdy oraz sensu we własnych zasadach - hipotetyczno-dedukcyjnych, eksperymentalnych, obiektywnych, mechanicystycznych, operacyjnych, czyli w całym znaczeniu tego słowa - naukowych. Świat jest racjonalną i dobrze naoliwioną maszyną, która podlega prawom; można je poznać, opanować i manipulować nimi w dla osiągnięcia własnych celów. Nastawia na sukces, na zdobycze materialne. Polityką, ekonomią i ogólnie losem ludzkim rządzą prawa nauki. Świat jest postrzegany jako szachownica, na której gracze toczą rozgrywki o zwycięstwo. Alianse rynkowe, manipulowanie zasobami Ziemi dla własnych strategicznych celów, to podstawowa działalność tzw. państw korporacyjnych. Stadium pomarańczowe jest charakterystyczne dla oświecenia, Wall Street, klasy średniej wyłaniającej się w różnych krajach, twórców przemysłu kosmetycznego i odzieżowego, uprawiania myślistwa w celu pozyskania trofeów, kolonializmu, zimnej wojny, jak też materializmu, świeckiego humanizmu i liberalizmu; 30% populacji świata znajduje się na tym stadium rozwoju i dysponuje 50% władzy.

4. Niebieski - mityczny.

Życie ma sens, kierunek i cel, a jego owoce są określone przez Wszechmogącego lub Prawo. Sprawiedliwy zwyczaj prawny narzuca kodeks postępowania, oparty na absolutnych i niezmiennych pojęciach "dobra" i "złą". Złamanie zasad zawartych w kodeksie wywołuje poważne, a niekiedy trwałe reperkusje, ich przestrzeganie zaś jest nagradzane. Stadium to jest typowe dla cywilizacji starożytnych, w których dominują sztywne hierarchie społeczne, paternalizm i "jedynie słuszny" sposób myślenia. Prawo i porządek oznacza, że impulsywność poskramiana jest przez poczucie winy, że obowiązują konkretne, dosłowne i fundamentalistyczne wierzenia oraz posłuszeństwo rządom Porządku, konwencjonalizm i konformizm - przeważnie "religijny" lub "mitologiczny", a o przynależności do grupy decyduje mitologia; Graves I Beck określają to stadium mianem poziomu święto-absolutystycznego, lecz Porządek i Misja mogą być również świeckie i ateistyczne. Stadium charakterystyczne dla purytańskiej Ameryki, konfucjańskich Chin, Anglii czasów Dickensa, przejawiało się w dyscyplinie singapurskiej, totalitaryzmie, kodeksach rycerskich i honorowych, czynach miłosierdzia, religijnym fundamentalizmie (chrześcijańskim i islamskim), u skautów, w tzw. morale większości i w patriotyzmie. Stadium to występuje u 40% populacjimającej posiadającej ok. 30% władzy.


3. Czerwony - bóstwa obdarzone mocą.

Po raz pierwszy zarysowuje się jaźń odrębna od szczepu: posiadająca moc, impulsywna, egocentryczna, heroiczna. Pojawiają się magiczno-mitologiczne duchy, smoki, bestie i jednostki obdarzone nadludzką mocą, a także archetypowi bogowie i boginie ? istoty dysponujące dobrymi i złymi mocami oraz siłami, z którymi należy się liczyć. Feudalni panowie, opiekując się poddanymi, w zamian oczekują od nich posłuszeństwa i pracy; podstawą ideologiczną państw feudalnych jest władza i chwała. Świat jest dżunglą pełną niebezpieczeństw i drapieżców, tak więc podboje, wzajemne przechytrzanie się oraz dominacja to przejawy radowania się jaźnią do granic możliwości, bez żalu i wyrzutów sumienia. Życie według zasady: po nas choćby potop.
Postawy te obserwuje się u tak zwanych "strasznych dzieciaków", u zbuntowanej młodzieży, osób z "klapkami na oczach", w królestwach feudalnych, u bohaterów epickich, bandytów, przywódców gangów, najemników, w narcyzmie New Age, u gwiazd rocka, bohaterów powieści W. Goldinga "Władca much".
Nastawienie takie przejawia 20% populacji dysponującej 5% władzy.

2. Purpurowy - magiczno-animistyczny.

To stadium cechuje myślenie animistyczne; wiara w dobre i złe duchy, błogosławiące lub przeklinające i rzucające czary, a tym samym wpływające na bieg zdarzeń. Jest typowe dla szczepów, których członkowie mają wspólne pochodzenie. Wiara w duchy przodków nadaje jedność szczepowi, więzy krwi i powinowactwo ustalają hierarchię polityczną. Dla tego stadium typowe są klątwy wudu, przysięgi krwi, vendetty, czary, rytuały rodzinne, magiczne wierzenia etniczne i przesądy; to stadium jest żywe w różnych regionach Trzeciego Świata, organizacjach przestępczych, grupach nieformalnych, drużynach sportowych i zespołach korporacyjnych. Ten etap charakteryzuje 10% populacji dysponującej 1% władzy.

1. Beżowy - archaiczno-instynktowny

To podstawowy poziom przetrwania. Priorytety: pożywienie, woda, ciepło, seks. Aby przetrwać wykorzystuje odruchy i instynkty. Brak rozbudzonej i trwałej jaźni. Nakaz tworzenia grup przeżycia w celu przedłużenia egzystencji. Występowanie: wspólnoty pierwotne, u noworodków, ludzi w podeszłym wieku, chorych umysłowo i na Alzheimera, bezdomnych, w dużych i głodujących zbiorowościach, u żołnierzy cierpiących na syndrom pola walki. Na tym stadium rozwoju znajduje się 0,1% dorosłej populacji dysponującej zerową władzą.

2

Odp: Integralna teoria wszystkiego

Dominikdano, proszę bądź wyrozumiały wobec mojej ograniczonej zdolności pojmowania i drobiazgowości. Muszę przyznać, że niewiele z powyższego rozumiem, dlatego chciałbym zapytać:

Jaki był cel przedstawienia nam tej teorii, jakie płyną z niej wnioski oraz czemu one służą?

quot;Największy filozof odczuwając głód myśli o chlebie, a nie o systemach filozoficznych"

3

Odp: Integralna teoria wszystkiego

Cel przedstawienia Spirali Rozwoju i wnioski z tego płynące:

Przedstawiona wyżej teoria Wilbera przyjmuje, że każdy człowiek, od urodzenia do śmierci, w mniejszym lub większym stopniu zmienia swą świadomość.
Ponadto uważa się, że  każdy człowiek ma również możliwość sam rozwinąć swą własną świadomość, nawet do ósmej fali (i ew. wyższych, jeszcze subtelniejszych), jeśli podejmie w tym kierunku odpowiedni wysiłek i jeśli będzie o tym wiedział.

Na planie zjawisk społecznych, niższe fale Spirali Rozwoju są bardzo wiekowe, wyższe natomiast są rezultatem ewolucji i pojawiły się stosunkowo niedawno. Patrz tu:
http://www.wilber.pl/czytelnia/spirala_rozwoju.htm

Zaburzenie proporcji między populacjami znajdującymi się na poszczególnych poziomach Spirali Rozwoju i władzą jaką mają ich przedstawiciel nad całym społeczeństwem jest zdaniem Wilbera bardzo niepokojącym zjawiskiem, szczególnie, że ponad 85% władzy jest w rękach ludzi, którzy nie osiągnęli jeszcze "memu zielonego", co zdaniem niektórych naukowców może doprowadzić nawet do zagłady życia na Ziemi, gdyż dzisiejsze możliwości technologiczne znacznie przerosły poziom świadomości tych, którzy mogą się nimi dość łatwo posłużyć.
Stąd wniosek, że chcąc zapobiec możliwej dziś apokalipsie należy pilnie zadbać o zrównoważony i zintegrowany rozwój cywilizacji w skali globalnej, a co za tym idzie, o totalny wzrost świadomości społeczeństwa całego świata.

Wierzę, że odpowiedziałem na pytanie Cardiologa.

4

Odp: Integralna teoria wszystkiego

dominikdano napisał/a:

Wierzę, że odpowiedziałem na pytanie Cardiologa.

Tak, jestem w pełni zadowolony z odpowiedzi i teraz chyba rozumiem tę teorię 'odrobinkę' lepiej smile.

Dzięki za wyjaśnienie.

Pozdrawiam  wink

quot;Największy filozof odczuwając głód myśli o chlebie, a nie o systemach filozoficznych"

Odp: Integralna teoria wszystkiego

dominikdano, mówi się, że dobrze jest poznawać nowe koncepcje i teorie dotyczące funkcjonowania człowieka. Ja mam jednakże w zwyczaju pozostawać sceptycznym i może czepialskim, gdyż wierzę, iż właściwym jest krytycyzm prowadzący do odpowiedniej weryfikacji tego rodzaju wiedzy. W tym miejscu mam pytanie. Koncepcja, którą nam przedstawiłeś - pomimo podziałów i kategoryzacji - jawi mi się nieco enigmatycznie. Jest tam trochę nowości, ale i trochę truizmów. W tym wszystkim brak mi odwołań do jakiś konkretnych badań. Czy możesz nieco więcej napisać o empirycznej stronie tej teorii?

Polski Portal Psychologii Biznesu - naukowa psychologia w praktyce biznesowej i ekonomii.
Grupa Trenerska Skills Designers - szkolenia na najwyższym poziomie!

6

Odp: Integralna teoria wszystkiego

Integralna teoria wszystkiego - jeśli coś opisuje wszystko, to tak naprawdę nie opisuje nic. Im trafnejsza i dokładniejsza teoria tym większa jej moc predyktywna, a co za tym idzie stosowalność. Z tej teorii nie wynika nic konkluzywnego, a całość jest zlepkiem niepopartych w żaden sposób empirycznie pierdół, które zaliczyć można do "pseudopsychologii".
Właściwie to można by było punkt po punkcie pokazywać dlaczego ta teoria jest totalnie nienaukowa (np. skąd autor ma dane na temat tych procentów odsetka osób w populacji na danym poziomie), ale szkoda na to naprawdę czasu.

7

Odp: Integralna teoria wszystkiego

Odpowiadam na pytania o badania:
Ken Wilber ("Integralna teoria wszystkiego" - str. 24) powołuje się na badania i opracowania Clara Gravesa, Abrahama Maslowa, Jeane Loevinger, Roberta Kegana.
Zgodnie z poglądami autora modele Spirali Rozwoju były zbadane (do czasu napisania książki) w krajach Pierwszego, Drugiego i Trzeciego Świata, u ponad pięćdziesięciu tysięcy osób i nie stwierdzono zasadniczych odstępstw od ogólnego schematu.
Czy taka próba jest wystarczająco dokładna, by potwierdzić powyższe szacunki ? nie wiem. Jednak sam model Spirali Rozwoju nie został przez te badania statystyczne zanegowany. To chyba ma jakąś wartość?
Nie znam się na badaniach i sondażach statystycznych. Przypuszczam, że dla rozmaitych zagadnień określa się stosowną i miarodajną próbę, która, jeśli się ją zwiększy, poda coraz dokładniejsze szacunki. Te, podane przez Wilbera, jak się im dokładniej przyjrzeć, mają sporo niedokładności, jednak, jak wspomniałem, nie zanegowały modelu Spirali Rozwoju.
Dodam tylko, że model Spirali Rozwoju jest holistyczny i memy wyższe w pewnym stopniu zawierają wszystkie niższe, dlatego chyba suma procentów nie musi wynieść równo 100. Wielu ludzi może być w kilku memach równolegle i nawet w zbliżonych proporcjach, a może też część populacji trudno gdziekolwiek zlokalizować /?/.
Gdyby po zsumowaniu dostać 100% to taki model mnie by raczej nie przekonał.

W kwestii poruszonej przez Hypnosa, trudno mi się wypowiedzieć. Ja przeczytałem kilka książek Kena Wilbera i jego wizje i przemyślenia trafiają do mnie. Myślę, że sam sobie odpowiesz na wątpliwości po zapoznaniu się z dziełem tego myśliciela.

8

Odp: Integralna teoria wszystkiego

A co trzeba robić/czytac zeby moc sie rozwijac na tym tle ?